Home arrow บทความวิทยาศาสตร์ arrow บทความรวมวิทยาศาสตร์ของผู้จัดการออนไลน์  มิถุนายน 54
  
เมนูอื่นๆ
Home บทความวิทยาศาสตร์ เซ็นสมุดเยี่ยม
บทความรวมวิทยาศาสตร์ของผู้จัดการออนไลน์  มิถุนายน 54 PDF พิมพ์

หน้า 19

วันที่ 19 มิถุนายน พ.ศ. 2554

คืนชีวิตให้ซากสัตว์ด้วยเทคนิคสตัฟฟ์เหมือนจริงจากฟินแลนด์

“กวาง” หนึ่งในผลงานที่ได้นำมาจัดแสดงในนิทรรศการ “Taxidermy…คืนชีวิตให้ซากสัตว์"

หากมีสัตว์ล้มตายลง เมื่อปล่อยทิ้งไว้ก็จะเน่าสลายตามกลไกตามธรรมชาติ มนุษย์จึงคิดต้นที่จะเก็บตัวอย่างไว้เพื่อจะศึกษา วิจัย หรือนำมาจัดแสดง ทั้งการดองเอาไว้ในขวดโหล รูปปั้น ภาพถ่าย ตลอดจนวิธีการสตั๊ฟฟ์ แต่ก็ยังมีข้อจำกัดว่าวิธีการเหล่านั้นยังไม่ใกล้เคียงความจริงตามธรรมชาติ ทั้งท่วงท่า รูปทรงสัดส่วนต่างๆ ทั้งการเก็บรักษาไม่ยั่งยืนอีกด้วย

"คางคก" ซึ่งเป็นผลงานจากการสตัฟฟ์สัตว์เหมือนจริง



ปัญหาดังกล่าวได้รับการแก้ไขด้วยเทคนิคการสตัฟฟ์ ซากสัตว์แบบใหม่ ซึ่งทางพิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยา องค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช.) ได้นำมาใช้ และเปิดเป็นนิทรรศการ “Taxidermy…คืนชีวิตให้ซากสัตว์” โดยมีการจัดแสดงผลงานสตัฟฟ์สัตว์ประเภทต่างๆ ที่ให้ความรู้สึกเหมือนจริงตามธรรมชาติ อาทิ นก ปลา หนู กวาง เป็นต้น

เหยี่ยวแดง



นายมานพ อิสสะรีย์ รองผู้อำนวยการองค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ฯ ให้ข้อมูลทีมข่าววิทยาศาสตร์ ASTV-ผู้จัดการออนไลน์ว่า วิธีการสตัฟฟ์สัตว์ด้วยเทคนิคสมัยใหม่นั้นจะทำให้สัตว์ที่ตายแล้วมีรูปกายเหมือนมีชีวิตจริง ทั้งสัดส่วน ท่วงท่า พฤติกรรม ถือเป็นงานละเอียดอ่อนที่ไม่เพียงแต่แสดงถึงฝีมือและทักษะทางศิลปะเท่านั้น แต่ต้องมีความรู้ทางธรรมชาติวิทยาที่ดีด้วย

ซากสัตว์ที่ถูกคงสภาพด้วยเทคนิคใหม่นี้ต้องเก็บรักษาไว้ในอุณหภูมิที่เหมาะสม คืออุณหภูมิประมาณ 25-28 องศาเซลเซียส และ กรรมวิธีในการใช้สารเคมีเพื่อรักษาและฟอกหนังของสัตว์ให้คงสภาพได้ตลอดไปนั้น ยังส่งผลต่อร่างกายน้อยกว่า เมื่อเทียบกับวิธีการสตัฟฟ์สัตว์แบบเก่าที่ใช้สารเคมีอันส่งผลเสียต่อสุขภาพสูง อย่างเช่น สารบอแรกช์ หรือว่าฟอร์มาลีน เป็นต้น

นายมานพ อิสสะรีย์



“เมื่อ 10-20 ปีก่อนไทยเคยมีผู้มีฝีมือและความสามารถในการสตัฟฟ์สัตว์ แต่เมื่อคนเหล่านี้เกษียณอายุไป ก็ไม่มีการสืบทอดต่อ อีกทั้ง อุปกรณ์ยังไม่ทันสมัยและไม่เอื้อต่อการสานต่อวิธีการเหล่านั้น จึงทำให้วิธีการคงสภาพสัตว์ด้วยการสตัฟฟ์นั้นไม่ก้าวหน้าเทียบเท่าต่างชาติได้” นายมานพ อธิบาย

ด้าน ดร.สมชัย บุศราวิช ผู้อำนวยการพิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยา เผยด้วยว่า สำหรับวิธีการสตัฟฟ์ซากสัตว์แบบเก่านั้นให้ความรู้สึกไม่เหมือนจริง รูปร่างสัตว์แข็งทื่อไม่เป็นธรรมชาติ และ ยังไม่สามารถเก็บรักษาอย่างยั่งยืนได้ เนื่องจากมีมดและแมลงต่างๆ มากัดแทะซากสัตว์ อีกทั้งพวกหนังสัตว์สตัฟฟ์ที่เก็บไว้นานจะมีราขึ้นด้วย

นกเงือกปากย่น



สำหรับการสตัฟฟ์สัตว์ให้เหมือนจริงนั้น นายวัชระ สงวนสมบัติ นักวิชาการจากพิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยา ได้อธิบายให้ทีมข่าววิทยาศาสตร์ ASTV-ผู้จัดการออนไลน์ฟังว่า หากเป็นการสตัฟฟ์ปลานั้นจะต้องวัดสัดส่วนของปลาอย่างละเอียด หลังจากนั้นจึงเลาะเอาผิวหนังภายนอกเก็บไว้ รวมถึงครีบ หาง และรยางค์อื่นๆ แล้วนำมาแช่น้ำยารักษาและน้ำยาฟอกหนัง ก่อนที่จะหุ้มหนังกับหุ่นที่ทำจากโพลียูรีเทน ซึ่งมีลักษณะคล้ายโฟม หรือวัสดุอื่นๆ ที่คล้ายกัน เส้นใยสังเคราะห์โพลีเอสเตอร์และเส้นใยไฟเบอร์กลาส เพื่อให้หุ่นมีความแข็งแรง แล้วจึงตกแต่งให้เหมือนจริงอีกครั้งหนึ่ง

“ถ้าเป็นสัตว์จำพวกนก การลอกหนังเพื่อขึ้นรูปต้องระมัดระวังมาก เพราะหากขนหลุดร่วงจะทำให้ความสวยงามลดลง แล้วใช้ฝอยไม้ไผ่แทนเนื้อ หรือใช้ไม้เนื้ออ่อนเพื่อให้เป็นรูปทรง ประกอบกับดัดลวดเพื่อให้สามารถดัดปีกและหางให้ได้ท่วงท่าทีที่ต้องการ หากเป็นตัว “กวาง” กระบวนการทำให้มีรูปร่างเหมือนจริงมากที่สุดต้องใช้เวลานานถึง 1 เดือน เริ่มแรกต้องวัดขนาดสัดส่วนของกวางให้ละเอียด หลังจากนั้นหล่อแบบตัวและหัวของสัตว์ ลอกหนังออกมาแช่น้ำยารักษาและน้ำยาฟอกหนัง จากนั้นสร้างหุ่น ขึ้นรูป แล้วนำหนังที่ลอกไว้มาหุ้มเพื่อให้สมจริงที่สุด” นายวัชระอธิบาย

นกปากห่าง



การใช้พาราฟีนเป็นอีกวิธีสำหรับการรักษาตัวอย่างสัตว์ ซึ่งมักใช้ในสัตว์ที่ไม่มีขน โดยเฉพาะกับสัตว์เลื้อยคลาน และสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก อาทิ กบ คางคก ตุ๊กแก เป็นต้น วิธีการคือใช้อาศัยหลักการแทนที่น้ำในเซลล์ของสิ่งมีชีวิตด้วยพาราฟิน จะทำให้สัตว์แข็งตัวเหมือนของจริง แต่เทคนิคนี้จะต้องใช้เวลาประมาณ 2 อาทิตย์จึงจะสำเร็จได้

นายมานพ เล่าว่า ภายในนิทรรศการได้จัดแสดงตัวอย่างสัตว์ต่างๆ ทั้งสัตว์ปีก สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดเล็ก ขนาดกลางและขนาดใหญ่ โดยจัดท่วงท่าใกล้เคียงการดำรงชีวิตในธรรมชาติมากที่สุด เช่น จำลองสภาพแวดล้อมด้วยกองขยะอันโสโครกซึ่งเป็นที่อยู่ชั้นยอดของ “หนู” เป็นต้น หรือ กรณี “นกปากห่าง” ได้จำลองสภาพแวดล้อมเป็นทุ่งนา มีหอยโข่ง และหอยเชอร์รี่เป็นองค์ประกอบ เพื่อบ่งบอกถึงแหล่งหากิน เป็นต้น

นอกจากนี้ยังจัดแสดงเครื่องมือในการสตัฟสัตว์ ได้แก่ สายวัด ปากคีบ มีดผ่าตัด มีดสกินหนังปลา เครื่องมือวัดขนาด เครื่องมือปั้น เครื่องมือตัดกระดูก ปากคีบ อุปกรณ์ดึงหนัง และเครื่องดูดไขมันด้วย ซึ่ง นายมานพ บอกว่าประโยชน์ที่ได้จากการชมนิทรรศการครั้งนี้ นอกจากจะได้ศึกษาเรื่องราวทางธรรมชาติวิทยาแล้ว ยังทำให้ทุกคนเกิดความตระหนักและหวงแหนความเป็นธรรมชาติที่มีอย่างหลากหลายด้วย

สำหรับการต่อยอดหลังจากนี้นั้น ดร.สมชัย กล่าวว่า การดำเนินงานนั้นยังต้องใช้เวลาในการผลิตและการสะสมจำนวนชิ้นงานให้มากยิ่งขึ้น เพื่อนำมาจัดแสดงเป็นตัวอย่างในการศึกษา และจัดแสดงนิทรรศการในรูปแบบพาโรนามา โดยอิงถิ่นที่อยู่อาศัยตามธรรมชาติจริงของสิ่งมีชีวิตเหล่านั้น ถือเป็นมิติใหม่ของแนวทางการจัดนิทรรศการด้านธรรมชาติวิทยาของประเทศไทยในอนาคต

อย่างไรก็ดี นายมานพ ได้กล่าวรว่างานด้านการศึกษาวิจัยด้านธรรมชาติวิทยาและการเก็บรักษาวัสดุตัวอย่างด้านธรรมชาติวิทยานั้นมีความสำคัญ และทาง อพวช.จะทำให้มีความพร้อมทางด้านมากขึ้น ทั้งขีดความสามารถของบุคลากร เครื่องมืออุปกรณ์ต่างๆ และพร้อมจะถ่ายทอดความรู้ เทคนิควิธีการ และการให้บริการต่างๆ เพื่อเป็นฐานสำคัญต่อการอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพในประเทศอีกทางหนึ่ง



< ก่อนหน้า   ถัดไป >
ขณะนี้มี 75 บุคคลทั่วไป ออนไลน์
สถิติผู้เยี่ยมชม
ผู้เยี่ยมชม: 11733452  คน
หนังสืออิเล็กทรอนิกส์
ฟิสิกส์ 1 (ภาคกลศาสตร์)
ฟิสิกส์ 1 (ความร้อน)
ฟิสิกส์ 2
กลศาสตร์เวกเตอร์
โลหะวิทยาฟิสิกส์
เอกสารคำสอนฟิสิกส์ 1
ฟิสิกส์ 2 (บรรยาย)
ฟิสิกส์พิศวง
สอนฟิสิกส์ผ่านทางอินเตอร์เน็ต
ทดสอบออนไลน์
วีดีโอการเรียนการสอน
แผ่นใสการเรียนการสอน
เอกสารการสอน PDF
หน้าแรกในอดีต

ทั่วไป
การทดลองเสมือน
บทความพิเศษ
ตารางธาตุ(ไทย1)
พจนานุกรมฟิสิกส์
ลับสมองกับปัญหาฟิสิกส์
ธรรมชาติมหัศจรรย์
สูตรพื้นฐานฟิสิกส์
การทดลองมหัศจรรย์
กิจกรรมการทดลองทางวิทยาศาสตร์

บททดสอบ
แบบฝึกหัดกลาง
แบบฝึกหัดโลหะวิทยา
แบบทดสอบ
ความรู้รอบตัวทั่วไป
อะไรเอ่ย ?
ทดสอบ(เกมเศรษฐี)
คดีปริศนา
ข้อสอบเอนทรานซ์
เฉลยกลศาสตร์เวกเตอร์
แบบฝึกหัดออนไลน์

สรรหามาฝาก
คำศัพท์ประจำสัปดาห์
ความรู้รอบตัว
การประดิษฐ์แของโลก
ผู้ได้รับโนเบลสาขาฟิสิกส์
นักวิทยาศาสตร์เทศ
นักวิทยาศาสตร์ไทย
ดาราศาสตร์พิศวง
สุดยอดสิ่งประดิษฐ์
การทำงานของอุปกรณ์ทางฟิสิกส์
การทำงานของอุปกรณ์ต่างๆ

การเรียนฟิสิกส์ผ่านทางอินเตอร์เน็ต
การวัด
เวกเตอร์
การเคลื่อนที่แบบหนึ่งมิติ
การเคลื่อนที่บนระนาบ
กฎการเคลื่อนที่ของนิวตัน
การประยุกต์กฎของนิวตัน
งานและพลังงาน
การดลและโมเมนตัม
การหมุน
สมดุลของวัตถุแข็งเกร็ง
การเคลื่อนที่แบบคาบ
ความยืดหยุ่น
กลศาสตร์ของไหล
กลไกการถ่ายโอนความร้อน
เทอร์โมไดนามิก
คุณสมบัติเชิงโมเลกุลของสสาร
คลื่น
การสั่น และคลื่นเสียง
ไฟฟ้าสถิต
สนามไฟฟ้า
ความกว้างของสายฟ้า
ตัวเก็บประจุ
ศักย์ไฟฟ้า
กระแสไฟฟ้า
สนามแม่เหล็ก
การเหนี่ยวนำ
ไฟฟ้ากระแสสลับ
ทรานซิสเตอร์
สนามแม่เหล็กไฟฟ้า
แสงและการมองเห็น
ทฤษฎีสัมพัทธภาพ
กลศาสตร์ควอนตัม
โครงสร้างของอะตอม
นิวเคลียร์

สมัครสมาชิก
เพื่อรับเอกสารเพิ่ม!