<%@ Language=VBScript %><% response.buffer=true %>News : MTEC2004
สาระน่ารู้
 
ว่าด้วยเรื่องวัสดุกับการกีฬา
       ' เสื้อสีแดง' หรือ 'ผ้ารัดข้อมือสีแดง' ของนักเทนนิสขวัญใจชาวไทย ภราดร ศรีชาพันธุ์ อาจเป็นเสมือนเครื่องราง ที่สร้าง ความมั่นใจในการพิชิตศึกคู่แข่ง เช่นเดียวกับการไหว้ การสวดภาวนาที่เสาประตูของผู้รักษาประตูในเกมการฟาดแข้ง

       ความเชื่อหรือการหาเครื่องยึดเหนี่ยวเป็นส่วนเสริมด้านจิตใจให้กับนักกีฬา เพื่อสร้างความมั่นใจในการแข่งขัน แต่สิ่งสำคัญ ที่จะทำให้นักกีฬาเป็นผู้กำชัยชนะได้ย่อมมาจากทักษะความสามารถ บวกกับความเอาใจใส่ในการฝึกซ้อม
       ชัยชนะในเกมการแข่งขัน นอกจากจะมาจากตัวนักกีฬาเป็นหลักแล้ว อุปกรณ์กีฬาซึ่งถือได้ว่าเป็นอาวุธสำคัญในการทำศึก ก็เป็น สิ่งที่ไม่ควรมองข้าม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่เทคโนโลยีก้าวล้ำ การพัฒนาอุปกรณ์กีฬา ให้มีประสิทธิภาพ มีผลให้เกิดการได้เปรียบ ในการแข่งขันได้ ดังเช่น ในยุคหนึ่งของการแข่งกีฬาเบสบอล ได้มีข้อกำหนดห้ามใช้ไม้เบสบอลที่ทำจากอะลูมิเนียม เนื่องจาก ไม้ที่ทำ จากวัสดุประเภทนี้ทำให้ลูกพุ่งแรงและเร็ว ส่งผลให้ผู้เล่นสามารถตีโฮมรันได้มากกว่าปกติ
 
 
วัสดุกับการกีฬา
       วัสดุที่นำมาใช้สำหรับผลิตอุปกรณ์กีฬาและชุดกีฬานั้น มีบทบาทสำคัญยิ่งต่อการช่วยปรับปรุงประสิทธิภาพของนักกีฬา ทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการรับน้ำหนักและพลังงาน รวมทั้งยังทำให้อุปกรณ์มีความสวยงาม

       เมื่อพูดถึงวัสดุที่ใช้ผลิตอุปกรณ์กีฬานั้น จะพบว่าเทคโนโลยีที่ล้ำหน้า ทำให้เกิดการคิดค้นพัฒนาวัสดุชนิดใหม่ขึ้น เพื่อเพิ่ม ประสิทธิภาพและประสิทธิผลในการกีฬา วัสดุที่ใช้ทำอุปกรณ์กีฬามักประกอบด้วยวัสดุหลายชนิด ไม่ว่าจะเป็น โลหะ เซรามิกส์ โพลิเมอร์ รวมถึงวัสดุที่ประกอบไปด้วยส่วนผสมของวัสดุต่าง ๆ หลายชนิดซึ่งเราเรียกว่า คอมโพสิต (composite materials) โดยเฉพาะอย่างยิ่งวัสดุเชิงประกอบเสริมแรงด้วยเส้นใย (fiber-reinforced materials) นอกจากนี้ยังมีการใช้วัสดุรุดหน้า (advanced materials) มาเป็นวัสดุในการผลิตอุปกรณ์อีกด้วย


       วัสดุเข้ามามีส่วนสำคัญยิ่งต่ออุปกรณ์กีฬา เพราะนำไปสู่ความก้าวหน้าในการกีฬาแต่ละประเภท ตัวอย่างเช่น การพัฒนาอุปกรณ์ที่ใช้แข่งขันกระโดดค้ำถ่อ แต่ก่อนนั้นวัสดุที่ใช้ทำไม้ค้ำทำจากไม้ไผ่ ต่อมาได้มีการใช้โลหะเบา ประเภทอะลูมิเนียม จากนั้นพัฒนามาเป็นโพลิเมอร์ชนิดอิพอกซีเสริมแรงด้วยเส้นใยคาร์บอน ทำให้ไม้ค้ำมีน้ำหนักเบาและแข็งแรง รวมทั้งยังถูกสร้างให้มีค่าการสปริงตัวและค่าความแข็งที่ถูกต้องสัมพันธ์กับน้ำหนักตัวของนักกีฬา ส่งผลให้นักกีฬาค้ำถ่อสามารถสร้างสถิติที่ดีขึ้น

       หรือล่าสุดในการแข่งขันฟุตบอลโลก 2002 ที่ประเทศเกาหลีใต้และญี่ปุ่น น้อยคนนักที่จะทราบว่าอุปกรณ์การแข่งขันที่สำคัญยิ่งอย่างลูกฟุตบอลนั้น ได้มีการพัฒนาและเลือกใช้วัสดุที่ช่วยให้ลูกฟุตบอลพุ่งไปยังทิศทางที่นักฟุตบอลต้องการได้อย่างแม่นยำ ซึ่งลูกฟุตบอลที่ใช้ในการแข่งขันครั้งนี้มีชื่อว่า Fevernova ผลิตขึ้นจากชั้นวัสดุกว่า 10 ชั้นของโฟมโพลิสไตรินและยางธรรมชาติ ภายในบรรจุด้วยชั้นของบอลลูนแก๊สขนาดเล็ก (gas-filled micro balloons) จำนวนมาก จึงทำให้ลูกฟุตบอลสามารถคงรูปร่างและคืนรูปร่างได้อย่างรวดเร็วภายหลังจากเตะ ลูกฟุตบอลจึงพุ่งในทิศทางที่นักฟุตบอลต้องการได้ค่อนข้างแม่นยำมากที่สุด
 
 
 
 
เทคโนโลยีการออกแบบกับการกีฬา
      ไม่เพียงแต่ประเภทวัสดุจะมีผลต่อประสิทธิภาพของอุปกรณ์กีฬาเท่านั้น การออกแบบ (design) ก็เป็นสิ่งที่ไม่ควรมองข้ามด้วยเช่นกัน ความรู้ทางด้านการออกแบบ และด้านวัสดุ จึงเป็นสิ่งที่ ต้องดำเนินควบคู่กันไป เพื่อการพัฒนาอุปกรณ์กีฬา ให้มีประสิทธิภาพและประสิทธิผล สูงสุด ในการใช้งาน

       การออกแบบและผลิตอุปกรณ์กีฬานั้น เกี่ยวข้องกับศาสตร์ ทางด้านวิศวกรรม และ วิทยาศาสตร์ การแพทย์ โดยทางวิศวกรรม จะเน้นไปที่การพัฒนาวัสดุชนิดใหม่ ที่ช่วยเพิ่มขีด ความสามารถของนักกีฬา สำหรับด้านวิทยาศาสตร์การแพทย์จะมุ่งไปที่เรื่องสรีรวิทยาของนักกีฬา เพื่อป้องกันผู้เล่นกีฬาจากการเสี่ยงต่อการบาดเจ็บ โดยจะเกี่ยวข้องกับศาสตร์ต่าง ๆ เช่น กลศาสตร์ทางชีวภาพ (biomechanics) กลศาสตร์ว่าด้วยการเคลื่อนไหว (dynamics) และ จลนศาสตร์ (kinetics) เป็นต้น การออกแบบและผลิตอุปกรณ์กีฬา จำเป็นต้องพิจารณาถึง แรงกลศาสตร์ต่าง ๆ ที่กระทำต่อร่างกายของคนเรา ซึ่งจะแตกต่างกันออกไปตามประเภทของกีฬา

       อุปกรณ์กีฬาหรือชุดกีฬาย่อมผ่านกระบวนการออกแบบเพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อนักกีฬา ขณะเดียวกันยังเป็นการออกแบบเพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันด้วย เป็นความ ได้เปรียบที่มิใช่แต่เพียงในสนามกีฬาเท่านั้น หากทว่าในสนามการค้า การช่วงชิงความได้เปรียบ ในเรื่องความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีการออกแบบตลอดจนวัสดุที่ใช้ ก็สามารถทำให้ บริษัทเครื่องกีฬา กลายเป็นผู้นำหรือผู้ครองตลาดอุปกรณ์กีฬาได้เช่นกัน ดังนั้น ราคาสินค้ากีฬา ที่ค่อนข้างสูง นอกจากจะมีปัจจัยจากการสร้างความน่าเชื่อถือในเครื่องหมายการค้าแล้ว ยังเป็นผลมาจากเทคโนโลยีวัสดุและการออกแบบที่แต่ละบริษัททุ่มเทในการวิจัยและพัฒนา อันเป็นนัยยะบ่งบอกถึงคุณภาพและประสิทธิภาพของอุปกรณ์หรือชุดกีฬานั้น ๆ ไปในตัว
   
   
วัสดุและการออกแบบต่อสุขภาพร่างกาย
      กล่าวได้ว่า การออกแบบและการเลือกประเภทวัสดุสำหรับอุปกรณ์กีฬา ตลอดจน เครื่องแต่งกายนักกีฬานั้น เป็นองค์ประกอบที่สำคัญยิ่งต่อการเล่นกีฬา ไม่เพียงแต่ จะมีส่วน ทำให้อุปกรณ์กีฬามีความสวยงามน่าใช้งาน หรือส่งผลให้นักกีฬาเป็นผู้กำชัยชนะเท่านั้น หากยังมีผลต่อสุขภาพร่างกายของนักกีฬาด้วย การออกแบบและการเลือก ประเภทวัสดุ ที่เหมาะสม จึงเป็นการป้องกันผู้เล่นกีฬาจากความเสี่ยงต่อการบาดเจ็บ

       ดังตัวอย่างเช่น รองเท้ากีฬา ซึ่งมีหลายรูปแบบขึ้นอยู่กับ การใช้งานให้เหมาะสำหรับ กีฬาแต่ละประเภท การออกแบบรองเท้ากีฬา จึงต้องคำนึงถึงการรับ แรงกระแทก และ การรักษารูปร่างของเท้าในขณะเคลื่อนไหว วัสดุที่ใช้ทำรองเท้าจึงต้องมีความยืดหยุ่นที่ดี ซึ่งจะช่วยลดความเจ็บปวดหรืออันตรายที่อาจเกิดขึ้นระหว่างการเล่นกีฬา
       หรือ 'สปอร์ตบรา' (sport bra หรือ jog bra) ซึ่งปัจจุบันเป็นที่นิยมในกลุ่มผู้หญิงที่เล่นกีฬา ทั้งนี้ก็เพื่อ ความกระชับและความคล่องตัว ในการออกกำลังกาย สปอร์ตบราได้รับการพัฒนา ให้ผู้เล่นสามารถเลือกใส่ให้เหมาะสมกับประเภทกีฬาที่เล่น (จากเดิมที่ออกแบบมา เพียง แบบเดียวใช้กับกีฬาทุกประเภท) โดยมีส่วนประกอบ 2 ชั้น คือ ชั้นนอกเป็น เส้นใยฝ้าย ผสมโพลิเอสเทอร์ (stretchable cotton - poly fabric) ที่ให้ความยืดหยุ่น และชั้นในเป็น เส้นใยไลครา (lycra) ซึ่งเป็นเส้นใยสังเคราะห์ที่มีส่วนประกอบของโพลิยูรีเทนแบบแข็ง (rigid polyurethane) และโพลิไซสไตรีน (polyxyethylene) มีลักษณะคล้ายสปริงที่มีความยืดหยุ่นสูง โดยโพลิยูรีเทนชนิดแข็งเป็นส่วนที่ให้ความแข็งแก่เส้นใย และทำให้โมเลกุล ของเส้นใย ไม่เคลื่อนตัวออกจากกันเมื่อถูกดึงให้ยืดออก สำหรับโพลิไซสไตรีน ให้ความยืดหยุ่นแก่เส้นใย สามารถคืนรูปได้ถึง 500 % ไม่ทำให้เส้นใยเสียรูป จึงทำให้ผู้สวมใส่ คลายความกังวล ในเรื่อง แรงดึงรั้งของชุดขณะเล่นกีฬา

       ความก้าวหน้าในการออกแบบ และเลือกใช้วัสดุ สำหรับการเล่นกีฬานั้น นับวันดูจะมี ความก้าวล้ำไปมาก จากลูกฟุตบอลที่ใช้วัสดุจากหนังวัว พัฒนามาใช้วัสดุจากโพลิสไตรีน หรือหัวไม้กอล์ฟ ที่มีการเลือกใช้วัสดุประเภทอัลลอยอสัณฐาน (amorphous alloy) เซรามิกส์ และเซอร์เม็ท (cermet) นอกเหนือจาก หัวไม้กอล์ฟไทเทเนียม ที่ถือได้ว่ามีประสิทธิภาพสูง ในปัจจุบัน เป็นต้น ทั้งนี้ก็เพื่อประโยชน์ต่อผู้เล่นกีฬา สำหรับในแวดวงการแข่งขันกีฬาแล้ว ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีนี้อาจเป็นเสมือนดาบสองคม ด้านหนึ่งส่งเสริมให้ การแข่งกีฬา เป็นไปอย่างสนุกสนาน อีกด้านหนึ่งก็ทำให้เกิดความไม่ยุติธรรมขึ้นได้ เกิดความได้เปรียบ ในการแข่งขัน เมื่อผู้เล่นใช้อุปกรณ์ที่มีวัสดุต่างกัน ส่งผลให้องค์กรด้านกีฬาต่าง ๆ ได้ออกข้อ กำหนดถึงกฎเกณฑ์ข้อบังคับและมาตรฐาน เพื่อควบคุมการนำวัสดุชนิดใหม่ มาใช้กับ อุปกรณ์กีฬา


       สำหรับผู้เล่นกีฬาเพื่อการออกกำลังกายแล้ว ความรู้ทางด้านวัสดุ จะมีส่วนช่วยให้ผู้เล่น กีฬา สามารถเลือกอุปกรณ์ได้อย่างเหมาะสมกับร่างกาย ประเภทกีฬา และทุนทรัพย์ที่มี นอกเหนือจาก การพิจารณาเพียงรูปลักษณ์ภายนอกและความสวยงามของอุปกรณ์เท่านั้น
 
 

Copyright © 1997-2005,MTEC,NSTDA. All rights reserved.