|
|
|
|
หนีออกจากโลก โมเลกุลของ ๆ แข็ง จะยึดกันแน่นหนาแต่ในแต่ละโมเลกุลนั้นยังสั่นสะเทือนอยู่ตลอดเวลาา โมเลกุลของ ๆ เหลว เคลื่อนที่ได้สะดวกขึ้นบ้าง ส่วนโมเลกุลของก๊าซเคลื่อนที่ได้อย่างอิสระ อุณหภูมิตามปกติ โมเลกุลของออกซิเจนจะเคลื่อนที่ด้วยความเร็วไม่น้อยกว่านาทีละ 4 ไมล์ ถ้าอุณหภูมิสูงขึ้นการเคลื่อนที่จะเร็วขึ้นด้วย โมเลกุลเล็ก ๆ เคลื่อนที่ได้เร็วกว่าโมเลกุลใหญ่ฉะนั้น ณ อุณหภูมิธรรมดาโมเลกุลของไฮโดรเจนจึงเคลื่อนได้เร็วกว่าโมเลกุลของออกซิเจน คือ มันจะเคลื่อนที่ได้เร็วถึงนาทีละ 7 ไมล์ (ความเร็วที่ได้นี้เป็นค่าความเร็วเฉลี่ย) ถ้าเราโยนก้อนหินขึ้นไปในอากาศ มันจะขึ้นไปได้สูงระดับหนึ่งและในที่สุดก็ถูกแรงดึงดูดของโลกดึงให้ตกลงมาก ถ้าเราโยนก้อนหินกลับขึ้นไปอีกด้วยแรงที่มากกว่าก็จะขึ้นไปได้สูงกว่าครั้งแรก ในทำนองเดียวกันถ้าเราใช้ปืนใหญ่ยิงมันขึ้นไปในอากาศ มันย่อมจะขึ้นไปได้สูงเป็นไมล์ ๆ ก่อนที่จะตกลง ดังนั้นถ้าเราสามารถยิงก้อนหิน หรือวัตถุด้วยแรงพอเหมาะจำนวนหนึ่งแล้ววัตถุนั้นจะไม่กลับตกลงมาบนผิวโลกอีกเลย แรงพอเหมาะดังกล่าวนี้ คือ แรงหนีแรงดึงดูด (escape velocity) โมเลกุลของไฮโดรเจนมีการเคลื่อนที่ในอัตราใกล้เคียงกับแรงหนีแรงดึงดูดนี้มาก ฉะนั้นถ้ามีโมเลกุลของไฮโดรเจนอยู่ในบรรยากาศมันจึงเคลื่อนที่จากโลกออกไปสู่อวกาศ โลกเมื่อครั้งหลุดจากดวงอาทิตย์มาใหม่ ๆ ยังร้อนอยู่ โมเลกุลของไฮโดรเจนในโลกขณะนั้น จึงเคลื่อนที่อย่างว่องไวและหนีไปจากโลกในเวลารวดเร็ว ดังนั้นโลกทุกวันนี้จึงไม่มีไฮโดรเจนอยู่ในบรรยากาศ แต่ที่เราพบไฮโดรเจนบนโลกนั้น เป็นเพราะว่ามันรวมอยู่ในโมเลกุลที่หนักกว่าของสารอื่น ๆ ถึงอย่างไรก็ตาม ไฮโดรเจนที่พบก็มีเพียงจำนวนน้อย โมเลกุลของออกซิเจนหนักเป็น 16 เท่าของโมเลกุลของไฮโดรเจนทั้งออกซิเจนเคลื่อนที่ช้ากว่าด้วย ดังนั้นออกซิเจนจึงไม่หนีไปจากบรรยากาศ ดาวเคราะห์ที่ใหญ่กว่า และหนักกว่าโลกจะมีแรงดึงดูดมากกว่าโลกด้วย เช่น ดาวพฤหัส (Jupiter) จะมีแรงดึงดูดมากกว่าโลกสองเท่าครึ่ง ในบรรยากาศของดาวพฤหัส ไฮโดรเจนจึงมีความว่องไวน้อยกว่าในบรรยากาศของโลก ทั้งดาวพฤหัสก็เย็นกว่าโลกด้วยดังนั้นในบรรยากาศของดาวพฤหัส จึงมีไฮโดรเจนอยู่หนาแน่นเช่นเดียวกับบรรยากาศของดาวเสาร์ (Saturn) ยูเรนัส (Uranus) และเนปจูน (Neptune) แต่ในดาวเคราะห์ที่เล็กกว่าโลก เช่นดาวพุธ ซึ่งมีแรงดึงดูดเพียง 2 ใน 5 ส่วนของแรงดึงดูดของโลกเพียงชั้นบาง ๆ ดาวจันทร์ของเราซึ่งเล็กกว่าดาวพุธมีแรงดึงดูดเพียง 1 ใน 6 ของแรงดึงดูดของโลก จึงไม่มีบรรยากาศห่อหุ้มอยู่เลย
| |||||||||||||||||||